Huisarts Nico Wolswinkel legt uit

 

Een van de meest verrassende vragen bij de lezing over ouderdom van huisarts Nico Wolswinkel was: ‘Is het vrouwenhart anders dan het mannenhart?’

Menigeen verwachtte bij deze vraag wellicht een romantisch getinte ontboezeming of pakweg een verwijzing naar het lied ‘Een vrouwenhart’ van de Belgische Dana Winner, met zinnen als: ‘Mijn hart zoekt zo naar jou als alleen een vrouwenhart dat kan.’En ergens op internet valt te lezen: ‘Hoewel minder miskend, is het vrouwenhart nog niet helemaal gekend.’ Met deze fraai rijmende uitspraak kun je ook alle kanten uit, fysiek en romantisch.

Maar ter lezing bleek alles heel wat concreter. Het ging wel degelijk om een vraag rond verschillen die ook cardiologen bezighoudt.

Tijdens de lezing op woensdag 4 april konden wij, ouderen, vernemen wat ons mogelijk te wachten staat als we simpel doorgaan met ademhalen. Zoals bekend hoeft het vervolg niet louter leuk en aangenaam te zijn.Wolswinkel foto 1

Maar beter goed voorbereid de toekomst tegemoet dan onverhoeds te worden overvallen door kwalen die je had kunnen voorkomen of op z’n minst verzachten.

(Voor degenen onder u die nog eens willen nalezen wat zoal ter  sprake kwam, verwijzen we hier graag met een link naar de powerpointpresentatie van Nico Wolswinkel.)

Hier staan we vooral even stil bij een interessant onderdeel van de lezing die handelde over ‘Vallen en valpreventie.’ Op dezelfde 4 april bevatte de ‘NRC’ namelijk een artikel van Wim Köhler dat naadloos bij dit onderwerp aansloot, nl. een onderzoeksresultaat onder de kop:  ‘Aantal 80-plussers dat na val overlijdt verzesvoudigd.’ Uit dit bericht de volgende citaten:

‘Het aantal 80-plussers dat na een ongelukkige val overlijdt, is sterk toegenomen: van 391 in het jaar 2000 naar 2.501 in 2016. Die ruime verzesvoudiging blijkt uit de overlijdensstatistiek van het Centraal Bureau voor de Statistiek. 

Er is waarschijnlijk niet één oorzaak voor de toename aan te wijzen, schrijven drie Nederlandse valonderzoekers in een dinsdag gepubliceerd kort artikel in het  Journal of the American Medical Association.  

Klaas Hartholt van het Reinier de Graaf Gasthuis in Delft, de eerste auteur van het artikel: „Belangrijk is in elk geval dat oude mensen langer thuis blijven wonen, dat ze ook ouder worden, vaak aan meerdere ziekten lijden en vaak veel medicijnen slikken.” Die medicijnen zijn misschien heilzaam, maar sommige verhogen de valkans. 

Een onverwachte oorzaak, schrijven de onderzoekers in hun artikel, kan zijn dat oudere mensen tot op hogere leeftijd actiever blijven, waardoor ook hun kans op een akelige val toeneemt. 

Er was in deze eeuw een forse groei in het aantal 80-plussers, maar dat verklaart de groei bij lange na niet, want ook de sterfte gemeten per honderdduizend 80-plussers steeg tot ruim het drievoudige, van ongeveer 100 naar 365 per 100.000 in 16 jaar tijd.

De definitie van een ongelukkige val is duidelijk: zo’n val wordt als primaire doodsoorzaak aangewezen als iemand binnen dertig dagen na een val overlijdt. Hartholt: „Dat overlijden kan dus ook direct thuis gebeuren. Maar als iemand na een val een hersenbloeding krijgt of een heup breekt, kan een patiënt ook in het ziekenhuis of verpleeghuis zijn. Altijd komt er na zo’n overlijden in Nederland een lijkschouwer langs om de doodsoorzaak vast te stellen. Om te beoordelen of het echt een ongeluk was.” 

Het onderzoek laat niet alleen zien dat de kans op een ongelukkige dodelijke val de afgelopen jaren is toegenomen, maar ook dat de kans op de dood na een val bij hoger wordende leeftijd steeds verder stijgt. In 2016 stierven 149 per 100.000 80- tot 84-jarigen na een ongelukkige val. Bij 95-plussers lag die sterfte bijna tienmaal hoger: 1.367 per 100.000 mensen. Het betekent voor 95-plussers een jaarlijkse kans van ruim 1 procent op de dood na een val.Wolswinkel foto 2

„Het voorkomen van een val bij ouderen is een beetje als het zoeken naar een heilige graal”, zegt Hartholt. Alleen stoppen met multimedicatie is niet voldoende. De oorzaak voor vallen bij ouderen kent meerdere oorzaken en er is daardoor niet één oplossing. 

De huisarts kan ouderen verwijzen naar een valkliniek bij afdelingen klinische geriatrie, waar wordt gezocht naar een onderliggende oorzaak. Hartholt: „Zo kan het zijn dat iemand naar de oogarts moet om te kijken of het zicht voldoende is, naar de fysiotherapeut om valtraining en oefeningen te krijgen en komt er iemand thuis langs om losliggende kleedjes op te ruimen.”’

Tot zover het NRC-artikel en tot zover ook de lezing!

Voor diegene die de presentatie van Nico Wolswinkel wil nalezen klik HIER